X
تبلیغات
حسابداری بازرگانی - تئوری حسابداری مثبت positive accounting theory
مقالات و مطالبي از دنياي حسابداری واقتصاد

دانش و حسابداری مثبت:

چکیده:

این مقاله پیشرفت تئوری حسابداری مثبت ) PAT (را امتحان و آن را با سه حساب استاندارد علمی

:پاپر 1959 ، کوهن 1996 و لاکاتوس 1970 مقایسه می کند. PAT یکی از برنامه های تحقیقی حسابداری

قدرتمند در طول 4 دهه ی گذشته بوده است. یکی از موارد سنجش مهم که در آن واتس و زیمرمن 1986

به مشهور و مشروع کردن روش هایشان پرداخته اند این است که دیدگاه آنها از تئوری حسابداری همان

دیدگاه علمی است. بنابراین چگونگی میزان مطالعه در مورد حسابداری در قالب علم و میزان پیشرفت

PAT در مقایسه با سه اصل حسابداری استاندارد علمی باید امتحان شود. چنین قیاسی درک ما از چگونگی

پیشرفت PAT در طی دهه های گذشته و اینکه کدام شکافهای سبک شناسی باقی مانده افزایش خواهد داد.

این مقاله نشان می دهد که محدودیت هایی برای مطالعه ی حسابداری در قالب علم طبیعی وجود دارد.

بعلاوه، موقعیت سبک شناسی با هیچ یک از اصول استاندارد علمی همخوانی ندارد. و نسبتا شامل عناصر

هر سه نوع می باشد. سرانجام چند شکاف سبک شناسی در PAT را نیز تعیین مشخصه می کند. کلمات

کلیدی: تئوری حسابداری مثبت، علم، سبک شناسی، فلسفه علم مباحث سبک شناسی.

تعریف:

این مقاله پیشرفت تئوری حسابداری مثبت PAT را امتحان و آنرا با سه اصل استاندارد علمی مقایسه می

کند. موارد ابهام برانگیزی در مورد اینکه PAT چیست وجود دارد. اگر تعریف تئوری حسابداری )بعنوان

مثال تئوری حسابداری بدنبال تئوری حسابداری بدنبال توضیح و پیش بینی حسابداری و تمارین بازرسی

است( که در کتاب واتس و زیمرمن در سال 1986 داده شده برای تعریف کردن PAT بکار می رود،

مطالعات گزینه های حسابداری و تمارین PAT را تشکیل می دهد. این تئوری در فصل 14 8 از کتاب -

( W & Z( سال 1986 مورد بحث قرار گرفته است. همزمان W & Z(1986:1 ( نیز می گوید که کتاب آنها

بدنبال توضیح مطبوعات اقتصادی تجربی در مورد حسابداری است. و کتاب آنها در کنار مطالعه انتخاب

حسابداری تحقیقات حسابداری بر اساس تجارت کلان را توصیف می کند کتاب W & Z (1986:37 ( نیز

بیان می کند که مقاله بال و برون 1968 بطور مقدماتی تحقیق مثبتی در مورد حسابداری را مشهور کردن

که به نظر می رسد. بیانگر این است که PAT شامل هر دو نوع تحقیق حسابداری بر اساس تجارت کلان و

تحقیق درانتخاب های حسابداری است. این مقاله از PAT برای در بر گیرندگی هر دو نوع برنامه ی تحقیقی

استفاده می کند. این احتمال با بیانیه W & Z(1986:8 ( سازگاری دارد آنها از عنوان )مثبت( و تمایز آن با

)تجویز( استفاده می کند. PAT یکی از برنامه های تحقیقی حسابداری قدرتمند در طول چهار دهه ی گذشته

بوده است که تعداد زیادی تحقیق تجربی در مورد اتحاد بین تعداد حسابداری و قیمت های کالا ها برگشتی ها

و تعیین کننده های انتخاب های حسابداری بوسیله مدیریت تولید می کند و تعدادی مجله حسابداری ایجاد می

کند که از میان آنها مجله حسابداری و اقتصاد برجسته ترین آنهاست .برین و همکارانش 1996 در یک

تحقیق از احساسات آکادمیک بریتانیا با کیفیت مجله ،دریافت که 4 مجله برتر حسابداری اینها هستند: مجله

"حسابداری و اقتصاد" ، "مجله نحقیقات حسابداری "، "مرور حسابداری " و "حسابداری ، سازمانها و جامعه

". عناوین منتشر شده در سه مجله برتر غالبا به سنت مثبت می باشد. تعداد خالص مقالات در این دو نمونه

چاپ شده در مجلات حسابداری اصلی و تحت نفوذ PAT در برنامه های PHD در آمریکا و سایر دانشگاه

ها بر موقعیت غالب PAT گواهی می دهد. در حقیقت ، اضطرار تحقیق حسابداری تجربی به عنوان روش

تحقیقی غالب را می توان به PAT نسبت داد. بنابراین ،براساس تعداد مقالت تحقیقی ،تعداد و غلبه مجلات

را بوجود می آورد و تسلط PAT در برنامه های دکترا ، PAT بی اندازه قوی بوده است. مهمترین مقیاسی

که براساس آن W & Z )فصل اول: 1986 ( تمایل به قانونی و ترویج کردن PAT دارند یکسانی عقایدشان در

مورد تئوری و علم آنست آنان به فلسفه های مختلفی از نویسندگان علمی اشاره کرده اند تا بیان کنند عقایدشان

در مورد تئوری مشابه علم است و اینکه روش خود را توجیه کنند تا حدی تئوری قانونی را بی اعتبار سازند

. بنابراین ذر کنار اینکه PAT به مدت 4 دهه کارایی داشته ،امتحان مدت زمان مطالعه روی حسابداری در

قالب علوم طبیعی و شناسایی محدودیت های آن مهم استو نیز مسئله مهم دیگر بازبینی موقعیت های سبک

شناسی PAT می باشد.

جالب است بدانیم تا چه حد الگوی پیشرفت PAT قابل مقایسه با محاسبات علمی است که براساس آنها

W & Z تمیل به قانونی کردن و ترویج تئوریشان را داشتند . این بدین خاطر است که چنین مقایسه ای درک

ما رااز چگونگی پیشرفت PAT و شناخت شکافهای سبک شناسی که باقی می ماند بالا می برد.باید ذکر

شود که PAT موضوع انتقادات گوناگونی از زمان وقوع غیره منتظره اش بوده است.به عنوان مثال ،

چمبرز 1993 طرفداران PAT را مقلدان مکتب PA نامید . استرلینگ 1990 PAT را از این نظر که

خودش را به مطالعه مثبت و عملی حسابداری و حسابداران محدود می کند و پیشرفت حسابداری را توسط

نادیده گرفتن نیاز به ارزیابی عملیات حسابداری به تاخیر می افکند ،مورد انتقاد قرار داد.به علاوه استرلینگ

1990 اجرای بالقوه آن را بیهوده تلقی کرد ویتینگتون 1987 PAT را به خاطر عدم توانایی سبک

شناسانه اش مورد انتقاد قرار داد و بیان کرد که تئوری حسابداری قانونی جایگاه قانونی در حسابداری

دارد.نئو 1997 ارزیابی منفی وسیعی از PAT ارائه کرد .سو 1997 می گوید که PAT تمرکز محقق را

محدود می کند. هال 1997 از طرف دیگر با اظهار نطر استرلینگ 1990 مخالف است که شرکت بالقوه

PAT بیهوده است.دیگان 1997 چگونگی ایجاد انگیزه توسط PAT در میان آکادمی ها را مورد بررسی

قرار داد،که PAT آکادمی های زیادی را به خود جذب کرد و همزمان با آن برخی از آنان را نیز منحرف

نمود. میلنه 2002 تلاش PAT برای توضیح افشای اجتماعی یک نهاد را با شکست مواجه دانست . با این

حال ، مقالات زیادی پیشرفت PAT را با اصول مختلف علمی مقایسه نکردند به جای این حقیقت که W & Z

تمایل به علم به عنوان راهی برای ترویج تئوری خود داشتند.

موک 1990 استثنای قابل توجهی است وی PAT را به برنامه تحقیقی لاکاتوس متصل کرد. دیگران مثل

کریستنسون 1983 و استرلینگ 1990 PAT را مورد انتقاد قرار دادند البته نه به خاطر پیروی از دیکته

سبک شناسی پاپر.با این حال ،هیچکدام از این مقالات تلاشی برای مقایسه الگوی پیشرفت PAT با پاپر

1959 ،کوهن 1996 ولاکاتوس 1970 انجام ندادند.

ولی این مقاله این کار را انجام داده است.اگرچه این اصول ممکن است کمی قدیمی باشد ولی این مقاله این

سه اصل علمی را انتخاب می کند زیرا W & Z 1986 این منابع را ذکر کرده اند ،در حالی که این اصول

مشابه اصول پیشرفت علمی نیستند . این مقاله اساسا روی کتاب W & Z 1986 و مقاله 1990 و مطبوعات

حسابداری تجربی در مورد انتخاب های حسابداری تمرکز کرده است. دو منبع نخست شامل چند بحث سبک

شناسی توسط دو پیش کسوت PAT است و مطبوعات حسابداری تجربی جهت تعیین چگونگی پیشرفت آن

در طول 4 دهه گذشته مورد ارزیابی قرار گرفته است.در این مقاله در مورد سه مطلب سبک شناسی مربوط

به آن بحث می کند:

A . چگونگی پیشرفت PAT در طول زمان .

B . نقش های بدون مدرک /غیرمتعارف در PAT

C . چگونگی یک تئوری از میان تئوری های رقابتی انتخاب می شود .

این سه اصل انتخاب شده اند زیرا چنانچه به آن اشاره شد،پاپر 1959 ،کوهن 1996 ولاکاتوس 1970

اصولی مشابه با این موارد ارائه ندادند.باقی این مقاله چنین ساختاریافته است: بخش بعدی طرح خلاصه ای

از پیشرفت تئوری حسابداری مثبت ارائه می دهد و این طرح به عنوان پایه بحث بخش 3 6 به کار می رود -

. بخش 3 ،مشکلات PAT را مورد بررسی قرار میدهد.بخش 4 6 الگوی پیشرفتی را با سه اصل استاندارد -

پیشرفت علمی مقایسه می کند.آخرین بخش به نتیجه گیری می پردازد.پیشرفت PAT :

PAT با بررسی برخی فرضیات تحت عنوان دستورالعمل های حسابداری قانونی در طول دهه های 1960

آغاز شد.

دو سری از مطالعات تجربی اجرا شد. یک گروه از مطالعات ) از جمله بال و براون 1968 ،بیور 1968

،فوستر 1977 ،بیور ،کلارک ،رایت 1979 ،بیور ،لمبرت ، مورس 1980 ،گرانت 1980 ،مک نیکولس

و مانگولد 1983 ( رابطه بین دریافت ها ، تعداد و قیمت های کالاهای حسابداری را مورد بررسی قرار

دادند.

نتایج نشان می دهد که تعداد دریافت ها بازتاب کننده فاکتورهای مربوط به ارزیابی کالا )از جمله جریان

پول نقد ، ریسک و غیره ( می باشد.

این مسئله براساس W & Z 1986 ادعای موجود در مطبوعات حسابداری قانونی مبنی بر بی معنی بودن

تعداد دریافت های حسابداری را به تحلیل می پردازد زیرا آنها به وسیله های پایه های ارزیابی چندگانه مورد

1975، محاسبه قرار گرفته اند .دومین گروه مطالعات از جمله :کاپلان و رول 1972 ،ساندر 1973

و ریکز 1982 ،بیدل و لیندال 1982 (تلاش کردند تا بین دو فرضیه در حال رقابت : فرضیه بی اثری و

فرضیه مکانیکی تبعیض قایل شوند.

شواهد موجود در این مطالعات باهم ترکیب شده است و نمی تواند به خوبی بین فرضیه های مورد رقابت

تمایز قایل شد.

گروه های مطالعاتی ذکر شده به عنوان اساس خود از فرضیه های تجاری موثر) EMH ( و مدل قیمت

گذاری سرمایه کلان ) CAPM ( استفاده کردند.به علاوه فرض شده بود که هزینه های قراردادی صفرباشد .

روی هم رفته ، این مطالعات باعث ایجاد شک در مورد تشریح تجربی فرضیات بعدی تحت تاکید

دستورالعمل های قانونی در طول دهه 1960 شدند:

A . فقط یک منبع اطلاعاتی در مورد یک شرکت وجود دارد .

B . شمار دریافتی های بی فایده است زیرا براساس یک پایه مجزا آماده نشده اند.

C . امکان گمراه کردن بازار کالاها بوسیله دستکاری شمار دریافتی ها از طریق انتخاب های حسابداری

وجود دارد .

مطالعات با محتوای اطلاعاتی بیان میکند که این فرضیات احتمال ندارد که توصیفی از جهان واقعی باشد.

EMH بیان می کند که رقابتی برای اطلاعات وجود دارد . منابع جایگزین برای اطلاعات موجود است

مربوط به تجارتخانه ها از جمله اطلاعات بدست آمده از مدیریت ،مصاحبه با پرسنل شرکت بوسیله تحلیل

گران و غیره .

ارتباط مشاهده شده بین دریافتی های غیره منتظره و نرخ نامتعارف برگشتی ها بیان می کند که شمار

دریافتی ها بازتاب کننده فاکتورهای مربوط به ارزیابی کالاست باوجود اینکه براساس یک پایه مجزا محاسبه

نشده است.به علاوه معتقدان به EMH و CAPM بیان می کنند که گمراه کردن سیستماتیک بازار به

وسیله تغییرات حسابداری امکان پذیر نیست .

بازار بین تغییرات حسابداری که تاثیرات جریان پول نقد دارد و تغییرات بدون تاثیر روی پول نقد تمایز قایل

می شود. بنابراین فرضیه مکانیکی توصیفی از جهان واقعی نیست .

چنانچه ذکر شد، مطالعات اخیر نمی توانند به خوبی بین فرضیه های عدم تاثیر و مکانیکی تمایز قایل شوند .

این مسله منجر به رد فرضیه عدم تاثیر نمی شود. برعکس ،نتایج منجر می شود که محققین به بررسی

جوانب سبک شناسی مظالعات بپردازد و اعتبار تجربی یک فرض مهم )یعنی هزینه های قراردادی صفر (را

تحت این تستها مورد سوال قرار دهند و این مسئله منجر به یک شکاف در تحقیقات حسابداری می شود.

به مدت زیادی از نظر اقتصادی هزینه های قرار دادی را غیر صفر در نظر می گرفتند )کواس

1937 (،تحقیقات حسابداری فرض صفر بودن هزینه های اطلاعاتی و معاملاتی را نقض کرد.

این شکاف راه را برای امکان توضیح و پیش بینی کوناگونی عملیات حسابداری در تجارت خانه ها باز

کرد.عقیده اصلی پشت این مسئله این است که تجارت خانه سلسله ای از قراردادها و روشهای حسابداری

است کع شامل بخش صحیحی از این مجموعه قراردادها می باشد.شمارگان )اعداد( حسابداری برای

نوشتن،نظارت و اجرای قراردادها بکار می رود. براساس این روش ،حسابداری می تواند روی ارزش

تجارتخانه از طریق تاثیرش روی قراردادها اثر بگذارد .

حسابداری دیگر یک شکل انحصاری که تحت نظان CAPM و EMH فرض می شد نیست. افت فرض

صفر بودن هزینه های قراردادی نشان می دهد که روشهای حسابداری دارای پتانسیل بالقوه ای جهت تاثیر

روی جریان پول نقد در بخش قراردادی است . بنابراین برای طرف های مورد قرارداد انگیزه ایجاد می کند

تا روی روشهای حسابداری تاثیر بگذارند.

اگرچه این عقیده کلی است ولی مطالعات تجربی اخیر در مورد انتخابهای حسابداری نیزتاثیر متغییرهای

مربوط به برنامه ریزهای پاداش های دریافتی، وام و فرآیند سیاسی موثر روی تجارتخانه را مورد بررسی

قرار داده است. سه فرضیه مهم که قسمت شده اینها هستند:

A . فرضیه برنامه ریزی پاداش

B . فرضیه تساوی حقوق در وام

C . فرضیه هزینه سیاسی

فرضیه برنامه ریزی سود بیان می کند که تجارت خانه های با برنامه های سودآور از روشهای حسابداری

،استفاده می کنند که دریافتی های دوره ای رایج را افزایش دهد. فرضیه تساوی وام می گویدکه تجارتخانه

هایی با نرخ های وامی بالاتر روندهای حسابداری ای انتخاب می کنند که دریافتی را از دوره های حال

حاضر تغییر دهد. فرضیه هزینه سیاسی بیان می کند که تجارت خانه های بزرگ نسبت به تجارت خانه های

کوچک از روشهای حسابداری استفاده می کنند که دریافتی ها را از دوره حاضر به دوره آتی تغییر دهد.

اندازه به عنوان متغیر نماینده برای توجهات سیاسی در مطالعات اخیر )مثلا W & Z 1978 ( بکار می رود.

تحت همه این فرضیه ها،فرض صفر نبودن هزینه های قراردادی وجود دارد به طور کلی شواهد تجربی با

این فرضیه ها سازگاری دارد.

)به W & Z 1986 :فصل 11 ،کریستی 1990 رجوع کنید( جریان دیگری از مطالعات تاثیرات روی قیمت

کالا براساس تغییرات حسابداری هم از نظر اختیاری و هم از نظر وکالتی مورد بررسی قراردارند.)به

W & Z 1986 فصل 12 رجوع کنید.(

بعدازمطالعات مقدماتی در مورد مدیریت دریافتها،مطالعات تجربی فرضیه های متفاوتی ارائه داده اند.به

عنوان مثال :برخی از آنها مدیریت دریافت ها را حول وقابغ خاص بررسی کرده اند.)به عنوان مثال: خرید

سهم مدیریتی دی آنجلو 1986 ،گفتگوی حزب کارگر لیبرتی و زیمرمن 1986 ،رقابت های وکالتی دی

آنجلو 1988 ( به بررسی جبران واردات )جونز 1991 ( تغییرات اجرایی غیر معمول )پورسیا 1993 ( و

تامین عمومی مقدماتی )تئو و همکارانش 1998 ( . در حالی که دیگران اتصال بین ویژگی های دولتی

شرکتی و مدیریت دریافتی ها را بررسی می کنند.)مثلا:تاثیر مالکیت موسسه ای روی رفتار R & D )بوشی

1998 ( تاثیر مدیران مستقل و سرمایه گذاری CEO روی مدیریت دریافتی ها )رتینگا و تیرنی

2003 (،تاثیر 6مامور بزرگ رسیدگی به حسابهای صنعتی روی مدیریت دریافتی ها)کریشنان 2003 تاثیر

6 بازرس بزرگ روی افزایش محتاطانه )بکر 1998 ،فرانسیس 1999 ( رابطه بین قیمت بازرس ممیزی

برای خدمات رسیدگی و عدم رسیدگی و مدیریت دریافتی ها)فرانکل و همکارانش 2003 (،تاثیر مدیران

خارجی و کمیته رسیدگی روی افزایش غیر طبیعی )پنسیل و همکارانش 2005 ( ارتباط بین خصوصیات

.) هئیت مدیره و سیاست محافظه کاری )احمد و دئول من 2007

اخیرا هم چنین برخی مطالعات ،پایه و اساس محافظه کاری حسابداری را بررسی کردند )واتز a 2003 و

b2003 (مشکلات PAT :

این بخش به بحث در مورد دوتا ازمشکلات PAT می پردازد. در ابتدا ،اینکه منازعه طولانی مدتی روی

مناسب بودن یا نبودن سبک شناسی علوم طبیعی برای علوم اجتماعی وجود دارد.برخی از جمله مالینوسکی

1960 ودورخیم 1964 معتقدند که سبک شناسی علوم طبیعی را می توان برای مطالعه پدیده های اجتماعی

بکار برد. دورخیم 1964 به عنوان مثال از پدیده اجتماعی به عنوان اشیائ یاد می کند که آنها به عنوان شی

عمل می کنند.

) بنابراین مثل اشیائ خارجی می توان آنها را هدفمدار مورد بررسی قرار داد.دیگران )لسنوف 1974:32

معتقدند که مدل علوم فیزیکی از چند جنبه برای علوم اجتماعی مناسب نیست. برای دیدن یک واقعه به عنوان

یک اقدام انسانی لازم است از رفتار قابل مشاهده تجربی به صورت مجموعه های ذهنی تفسیر کرد.این جنبه

ذهنی رفتار است نه جنبه فیزیکی آن که به واکنش معنی می دهد. وبر 1964 واکنش تاجایی اجتماعی است

که بوسیله خصوصیت معنی ذهنی متصل به آن توسط عامل ،باآگاهی عامل از رفتار دیگران در شرایط قرار

گیرد.هردوی ویتلی 1988 و موک 1990 برخلاف اعتماد محققین حسابداری روی فلسفه علم طبیعی بحث

کردند.براساس یک مرور خلاصه روی بخش 2،سوال اصلی که محققان PAT به دنبال جوابش هستند این

است: چرا مدیران برطبق خودشان به انتخاب حسابداری می پرازند؟-136 : براساس نظریه بین المللی،توضیح باید به صورت فرآیندهای ذهنی ازعامل)مثلا مدیر( )فای 1996

139 (مدیریت شود.توضیح باید یه صورت عقاید و دلایلی که در ذهن مدیر در همان موقعیت توسط خود

.) عامل و دیگران ندارد)لسنوف 1974

زیرا نسان همواره به یک اقدام در یک موقعیت مشابه متوسل نمی شود. دو شخص می توانند دو عکس

العمل متفاوت در یک موقعیت و یک عکس العمل یکسان در موقعیتهای مختلف داشته باشند.

محققان PAT به موقعیت های رفتاری توجه دارند یعنی فرآیندهای ذهنی می توانند به صورت رفتارهای

قابل مشاهده تعریف شوند.اگر مشهود باشد که مدیران تمایل به تغییر درآمد از آینده به زمان حال را دارند

وقتی که شرایط در قرارداد وام به محدوده آنها میرسد، فرض می شود که پیوستگی شرایط باعث انتخاب

حسابداری با افزایش درآمد و در زمان حال می شود.بنابراین W & Z (1986:11 ( روی روشهای نمونه های

بزرگ و آماری تاکید داشتند.

دوما" قوانین علوم اجتماعی مثل متناظران شان در علوم طبیعی ،خاص نیستند.تئوری وجود ندارد که به

تخصیص بزرگنمایی دقیق مدیریت دریافتی ها در پاسخ به انگیزه های موجود در فرضیه ها )فرضیه برنامه

ریزی سود،فرضیه وام مساوی فرضیه هزینه های سیاسی ( بپردازد. بزرگ نمایی ها بستگی به نمونه های

خاص انتخاب شده برای بررسی دارد. به علائه قوانین علوم اجتماعی نسبت به متناظران خود در علوم

طبیعی کمتر کلی و جهانی هستند. به عنوان مثال، سع فرضیه تست شده در مورد مدیریت دریافتی ها)فرضیه

برنامه ریزی سود ،فرضیه وام مساوی ،فرضیه هزینه های سیاسی ( پیش زمینه های محیطی موسسه ای

خاصی دارد.این فرضیه ها برای فرهنگهایی که در آنها اعداد حسابداری برای نوشتن،اجرا و تکمیل

قراردادهای تجارتخانه به کار می رود مورد قبول است.

جوامع آنگلو آمریکایی از این قبیل اند.ولی جوامعی وجود دارد )مثل ژاپن( که در آنها ساختار سازمانهای -

صنعتی و روابط قراردادی بین بانک و تجارتخانه قرض کننده از آنهایی که در U.S.A و U.K ایده می

.) شود متفاوت است.)ساندر 1999

جوامعی وجود دارد )مثل ژاپن (که در آنها قراردادهای وام مثل جوامع آنگلو آمریکایی با جزئیات بیان نمی –

شود و وسعت استفاده از اعداد حسابداری در چنین جوامعی به اندازه جوامع آنگلو آمریکایی وسیع نیست .

اعتماد نقش اساسی در روابط بین قرض گیرنده و ضامن در این جوامع بازی می کند )ساواب و یاماجی

1999 (بنابراین طبیعی است که حسابداری و سیستم کنترلی مورد نیاز برای اجرا و تکمیل چنین روابطی از

.) آنچه مناسب در کشورهای آنگلو آمریکایی است متفاوت باشد)ساندر 1999

و فرضیه وام مساوی ممکن است فقط در چنین جوامعی دارای کاربرد محدود باشد حتی در همان جوامع

نیز،وسعت استفاده از حسابداری در قراردادهای وامی عمومی تغییر می دهد.- فراوانی محدودیت های مبانی حسابداری در تقسیم سودها و استقراض به طور معنی داری از سال 1979

1975 و همچنین 1999 2000 کاهش یافته است. بنابراین تعمیم پذیری تئوری اثباتی حسابداری - PAT به

وسیله محیط های نهادی و رسمی و همچنین زمان محدود شده است.تئوری اثباتی حسابداری PAT :علم طبیعی یا علم خارجی و غیرعادی ؟

مطابق با مطالعات پوپر 1959 ،دانش همانند یک تمرین و تکرار توسط دانشمندان ،یک امر غیرعادی و

خارجی در طبیعت،و در تلاش های دائمی دانشمندان برای ردکردن تئوری هاست .

از سوی دیگر،دیدگاه کوهن 1996 چنین است که علم طبیعی از فعالیتهای علمی جوامع تشکیل شده است.باید

با این نکته توجه کرد که پوپر ) 1970:52 (وجود علم طبیعی را تصدیق می کند.به هرحال نگرش او برای

علم طبیعی به طور برجسته با نگرش کوهن تفاوت دارد.زمانی علوم طبیعی را به عنوان ضرورتی برای

پیشرفت های علمی دید،پوپر موضع علوم طبیعی را مورد رسیدگی قرارداد.

پیش زمینه مختصر توسعه تئوری اثباتی حسابداری که در قسمت دوم ترسیم شد به نظر می آید که پیشنهاد

می کند که آنچه را کوهن به عنوان علوم طبیعی می نامد توسعه PAT را از جنبه های مهم متفاوت توصیف

می کند.علوم طبیعی شامل شرح تلاش های انجام شده برای طبقه بندی الگوها و نمونه هایی با هدف پیشرفت

و توسعه ارتباط و ایجاد میان الگوها و طبیعت است. یک الگومعمولا به اندازه کافی مبهم می باشد وسطح

کفایت آن،نوع کارهایی را که باید انجام دهند، باز می کند.کوهن علوم طبیعی را به عنوان یک فعالیت

حاکمیتی حل مسئله به وسیله نقش یک الگو تشریح می کند.مسائل و معماها هر دو ویژگی تئوریکی را دارا

می باشند.

کوهن ادعا می کند که دانشمندان علوم طبیعی باید در کارهائی که انجام می دهند دارای الگوی عمومی

باشند.این تنها به این دلیل است که آنها بتوانند تلاشهایشان را برروی جزئیات طبقه بندی الگوها و انجام

کارهای ضروری برای تلاش های عادی در عمق آن متمرکز کنند.

)تئوری اثبات حسابداری ( PAT به عنوان یک برنامه و روش قانونی برای محققان تعریف شده است.

مسائلی که برای محققان اثباتی اهمیت دارد این است که چرا مدیران روشهای حسابداری معینی را انتخاب

می کنند نه روش دیگر ؟ چرا مدیران یک روش حسابداری را به روش های دیگر ربط می دهند؟ مدیران

هنگام انتخاب روشهای حسابداری با چه مشوق ها و چه محدودیت های مواجه هستند؟ بعد از انتشارات

مقالات Z,W در سال 1978 ،این سوالات ذهن پژوهشگران حسابداری اثباتی را به خود مشغول

کرد.مقالات Z,W در سال 1978 نظراتی را منتشر کرد که محرک ها و مشوق های مدیریت و موضع

تحلیلگرشان را در استانداردهای حسابداری مشخص می کند.محققان بعدی این نظریه ها را گسترش دادند و

بسیاری از فرضیات را که محرک های مدیریت و رفتارهای مدیریتی انتخاب های حسابداریشان را به هم

پیوند می داد،توسعه دادند. از زمان انتشار مقالات Z,W1978 محققان PAT ،خود را برای توضیح و طبقه

بندی این تئوری کاندید کردند.

نکات بالا در دو مثال شرح داده شده است: مثال اول این است که اندازه گیری متغیرهای وابسته )مثل انتخاب

حسابداری بوسیله مدیریت ( در مطالعات مدیریت سود است.محققان اخیر )از جمله دی کن 1979 ،هاگرمن

و زمی جواسکی 1979 ؛ داهالی وال 1980 (انتخاب یک پروژه منفرد را )مثل روشهای استهلاک ،روش

های هزینه هابی موجودی ها..( در یک زمان بررسی کردند.

این منجر به انتقاداتی شد که عدد سود نه از طریق یک فرآیند حسابداری منفرد اما به وسیله ارقام حاصل از

فرآیندهای حسابداری متغییر که برای مدیریت در دسترس هستند، مورد دستکاری قرار می گیرند.زمی

جواسکی و هاگرمن 1981 .مطالعات قبلی را به وسیله بررسی مجموعه از پروژع های حسابداری توسعه

دادند. هلی 1985 گامی به جلوتر برداشت و از تعهدات حسابداری به عنوان متغییر وابسته در تاثیر گرفتن

یک دسته از تصمیمات احتیاطی بوسیله مدیریت استفاده کرد. هنگامی که تعهدات یک خلاصه اندازه گیری

از احتیاط های مدیریت را آماده می کنند و امکان یک پیشرفت برروی مطالعات قبلی را آماده می کنند، تن

در دادن به این شرایط ناشی از کاستی و قصور در این زمینه است. هلی 1985 از تمام تعهدات به عنوان

یک ابزار نمایندگی و وکالت برای تعهدات اختیاری استفاده کرد.سوالات اصلی که محققان ) از جمله کاپلن

1985 ،مک نیکولز و ویلسون 1988 ( می پرسند که آیا همه تعهدات در حالت عادی اختیاری هستند.

سپس محققان اثباتی برای طراحی مدلهای دی آنگلو 1986 ،جونز 1991 ، دی کووهمکاران 1995 دی

کوواس لوان 1991 ،تی هو و همکاران 1998 ، دی کو و دایچیو 2002 و کوتاری و همکاران 2005

،مدل های متفاوتی از تعهدات اختیاری را گسترش دادند.

دوما" ، از موارد ذکر شده اخیر ، 3 فرضیه مهم که شامل فرضیه طرح پاداش ،فرضیه بدهی به حقوق

صاحبان سهام و فرضیه اندازه می باشد مورد آزمایش قرارگرفته اند. مطالعات اخیر از نمایندگان خام و اولیه

متغییر برای نشان دادن پاداش های مدیریتی ،محدودیت قرار دادهای بدهی و هزینه های سیاسی استفاده کرده

اند.بهرحال مثل زمان گدشته شده ،محققان تئوری و متغییرها را تصحیح کردند. برای مثال ، محققان اخیر

برای نشان دادن وجود طرح های پاداش برای آزمایش آن از متغییرهای ساختگی استفاده کردند. محققان

بعدی )از جمله هلی 1985 ( جزئیات طرح پاداش را محک زدند و فرضیه مرتبط با جزئیات طرح پاداش و

هدایت مدیریت سود را ایجاد کردند با تلاشهای مشابهی) از مجله دوک وهانت 1990 ،پرس و وین تروپ

1990 ( را در طبقه بندی فرضیه بدهی /سهام مشاهده کردیم . دوباره محققان اخیر )از جمله Z,W1978 )

از اندازه به عنوان یک نماینده برای هزینه سیاسی استفاده کردند.مطالعات بعدی ،رفتار انتخاب های

حسابداری مدیران را در پاسخ به موقعیت هایی که حساسیت و واکنش شرکت را در موقعیت سیاسی خاص

منعکس می کند. جونز 1991 یک مثال از این نمونه می باشد.او رفتار مدیران را در انتخاب حسابداری

پروژه های داخلی را که می تواند برای حفظ تولید مفید باشد را بررسی می کند.

مثال های بالاروشن می کنند که :

a ( چگونه یک مطالعه بر روی مطالعات قبلی بنا می شود.

b ( چطور PAT )تئوری اثباتی حسابداری (

برخورد با سوالات ویژه )خاص ( را تعریف می کند و یک گره از محققان را حفظ می کند. این مثال

همچنین تشریح می کنندکه هنگامی که محققان PAT برای بررسی انتخاب های حسابداری ملزم به یک

چارچوب اساسی می شوند، خود دارای یک چارچوب داخلی مهم می باشند.نقش بی نظمی ها

پوپر 1950 یکی از نظریه های معروف علمی را ارائه کرد .او یکی از افرادی است که باعث تحریف های

حسابداری شده است.لاکاتوس 1970 سه نوع از این نوع تحریف کنندگان را شرح می دهد: کوته فکر و

متعصب ، بدون دقت ،خبره .

تحریف کنندگان متعصب می گویند که همه تئوری ها حدسی هستند و علم و دانش نمی تواند آنها را اثبات

کند،که این نظر می تواند رد شود.آنها خواستار این بودند که وقتی یک تئوری پذیرفته نمی شود باید بطور

قطعی رد شود. این به معنی آن است که دانش به وسیله تکرار براندازی و نپذیرفتن تئوری ها به وسیله

واقعیت های موجود رشد می کند)لاکاتوس 1970 97 (.تحریف کنندگان بی دقت ،شبیه تحریف کنندگان -

متعصب هستند به جزئ آن که برخی از تصمیمات روش شناختی نیاز دارند تا وسیله تحریفات بی دقتانه

گرفته شوند.لاکاتوس 1970 115 به دو مشخصه عمومی برای این دو دسته اشاره می کند که شامل : -

a ( یک تست و آزمایش میان تجربه و تئوری وجود دارد )باید انجام شود(

b ( تنها خروجی جالب این مقابله ، رد شدن تئوری می باشد.

محققان PAT ،تعهدی به دیکته کردن روش شناختی تحریف کنندگان ندارند.

تئوری اثباتی حسابداری PAT تا به این جا با قدرت تایید شده است.دلایل استواری همراه با فرضیات وجود

دارند که منجر به حمایت از این فرضیات می شوند. از نقطه نظر منطقی ،یک فرضیه نمی تواند ضرورتا- . ) صحیح باشد زیرا آن ها با واقعیت سازگار هستند)بلاگ 1992 15

هنگامی که شواهد و مدارکی وجود دارد که منجر به حمایت قوی از فرضیات می شود، ضرورتا به درستی

و حقیقت فرضیات نیازی ندارد . ضمنا Z,W 1990 این موضوع را شناسایی کرده اند . در این جا مسائلی

مربوط به تفسیر قواعد تجربی مشاهده شده در تحقیقات حسابداری اثباتی وجود دارد . به ویژه در مورد این

که ممکن است متغییرهای حذف شده برای جمع آوری مدارک و دلایل در مطالعات انتخاب حسابداری مسئول

باشند. بنابراین این مورد ممکن است در ویژگی های قواعد در قرار دادهای متغیر مربوط به پاداش های

مدیریت ،بدهی و فرآیندهای سیاسی نادر و غلط باشد.

عده ای )از جمله کریستون سون 1983 ؛استرلینگ 1990 ( از تئوری اثباتی حسابداری PAT استفاده کردند

، زیرا روش های دیکته شده پوپرادنیال نمی کند. این انتقاد فراموش شده است. بی نظمی ها در به طور

) فراوان دیده می شود )لاکاتوس 1970 (. هنگامی که چالمرز) 1991:19

می گوید که تئوری هایی که مورد رسیدگی قرار می گیرند از میان بهترین تئوری ها هستند، احتمالا

کاملا آن را درک کرده است.اگر تئوری ها در طفولیت رد شوند. تئوری هرگز رشد نخواهد کرد.در یک

روش مشابه، Z, W (199:149 ( در پاسخ به انتقادات هینس) 1988 ( ، که در ارتباط با سستی مقاله Z ,W (1978 ( می باشد ، که همه روش های دیکته شده تنها در مقالات به کار می رود ، بیان داشت که هیچ مقاله

تحقیقاتی نباید چاپ شود.بعدها پوپر ) 1970:55 ( پذیرفت که تحریف ها یک نقش مهم در دانش را بازی می

کنند.اگر دانشمندان به آسانی درمقابل تحریف ها تسلیم شوند ، هرگز قدرت واقعی تئوری ها را درک نمی

کنند. Z,W 1986:10 ( فرض کردند که بی نظمی و بی ترتیبی ها منجر به کنار گذاری تئورد ها نمی (

شود. یک تئوری صرفا با مشاهدات متناقض جدید کنار گذاشته نمی شود W,Z (150:1990 (. هیچ تئوری

همیشه به طور موفقیت آمیزی تمام پدیده ها را پیشگویی نمی کند. داده های تئوری هرگز کاملا درست نمی

باشند. آن چه که منجر به کنار گذاری تئوری می شود ، نیاز ضروری به یک تئوری جایگزین با قدرت

توصیفی بیشتر می باشد.در مهمم ترین مفهوم، این موضع با موضع کوهن 1996 و تحریف های خبره آن

شباهت دارد.مطالعات تاریخی علم کوهن ) 1996:77 (پیشنهاد می کنند که زمانی که یک الگوی جایگزین

پدیدار می شود، یک نمونه الگوی قبلی به صورت نامعتبر و باطل شناسایی شده است .تصمیم برای

کنارگذاری یک الگو مشابه با تصمیم برای پذیرفتن یک الگوی جایگزین است. این تصمیم شامل مقایسه میان

الگوهای جایگزین و مقایسه میان الگوهای جایگزین و مقایسه میان الگوها و واقعیت می باشد.

مطابق با نظرات تحریف کنندگان خبره ،تئوری علمی To باطل می شود اگر که تئوری دیگری T 1 با

مشخصات زیر رخ دهد:

a ) T 1 دارای محتوای تجربی بیشتری از To می باشد ،مثل اینکه T 1 واقعیت های جدیدی را پیشگویی

می کند.

b ) T 1 موفقیت قبلی To را توضیح می دهد.

c ( بعضی از موارد افزایش محتوای تجربی T ) 1970 : 1 اثبات شود)لاکاتوس 116

حسابداری مبتنی بر بی نظمی های بازار سرمایه ،موضع محققان PAT را در برابری بی نظمی ها روشن

می کند.بال و براون 1968 مدارک "شواهد" ورودی سود گذشته اعلام شده جمع شونده) PEAD ( را

گزارش دادند،واز آن پس مطالعات دیگری )از جمله اسلوان 1996 ؛هایر شیلیفر 2004 ؛تافلر و همکاران

2004 ( حسابداری مبتنی بر بی نظمی های دیگری را مستند کردند. همانند یادداشت های نیکلاس و واهلن

2004 PEAD یکی از مهمترین بی نظمی های در حسابداری و مالی مبتنی بر بازار اوراق سهام می

باشد.تا زمانی که محققان حسابداری از مبنای بازار سرمایه استفاده می کنند،فرضیه بازارهای کارا را کنار

نمی گذارند.بلکه محققان داده ها و تست های آماری را مهمتری را جستجو می کنند،بازارهای کار را دوباره

تعریف می کنند ،توضیحات جایگزینی را برای غیر متعرفها )بی نظمی ها( و فرصت های تحقیقاتی بعدی

را پیشنهاد می کنند.باسیو 2004 یک نمونه از آنها می باشد.

هر واقعیت مشاهده شده در حقیقت یک شکل از تئوری های تشریحی می باشد)لاکاتوس 1970 (.بنابراین

گاهی اوقات وقایع مشاهده شده بایک تئوری برخورد می کند.امکان دارد بین تئوری تحت آزمایش و تئوری

تشریحی بوجود آید.

بنابراین دربرخورد میان واقعیت ها و تئوری،نیازی به تئوری های تحت آزمایش که حذف شده اند نیست

،بلکه امکان دارد به نیازها برای بازبینی مجدد تئوری های تشریحی اشاره گردد.

لاکاتوس 1970:128 29 و فیرابند 1993 به ما می گویند که این وقایع در تاریخ علم اتفاق افتاده است.در -

PAT )تئوری اثباتی حسابداری ( هنگامی که تعهدات به عنوان متغییرهای وابسته استفاده می شوند،ممکن

است به عنوان یک نماینده اقلام معوق اختیاری به کار روند. بنابراین داده های تعهدات از لحاظ یک تئوری

اختیاری می باشند.

بنابراین اگر داده های تعهدات در تصدیق و تایید مدیریت سود شکست خورد، این قصور و شکست احتیاجی

با اشاره به تئوری های تحت آزمایش که رد شده را ندارد،بلکه ممکن است نه نیازی برای بازبینی مجدد مدل

های تعهدی اشاره کند.همانا،محققان PAT تلاش های تحقیقاتی مهمی در ایجاد مدل های مختلف تعهدی انجام

داده اند و باید به این نکته توجه داشت که بررسی مدلهای تعهدی بدون هیچ انحراف مهمی شروع شده است

.در واقع مقاله های 1985 برای اولین بار از تعهدات در بررسی مدیریت سود استفاده کرد و با فرضیاتش

شواهدی استوار بوجود آورد که باعث ایجاد انگیزه برای کاپین 1985 برای رسیدن به سوالاتی درباره

تناسب مدلهای تعویقیش گردید.

لاکاتوس 1970 پذیرفت که نجربیات قاطع و حتمی در تاریخ علم وجود دارد و این تجربیات قاطع و حتمی

در تاریخ علم وجود دارد و این تجربیات منجر به رد یک تئوری می شوند،اما او نشان می دهد که فرآیند

حذفبه کندی انجام می گیرد و گاهی اوقات دهه ها به طول می انجامد. او در مرحله بعد در مورد اینکه

آزمایشات مهم تر و قاطع تر ،بعد از نیاز ضروری به یک تئوری انجام می گردد ،بحث می کند)لاکاتوس

1970 ( .ادراک نقش مهمی را در این رابطه بازی می کند،علاوه براین باید به این نکته توجه - : 158 159

داشت که در تاریخچه علم ،معبر و گذرگاه غیرمتعارف زمان ،باعث تقویت تئوری های تحت آزمایش می

) شود.)لاکاتوس 1970:137

واکنش محققان اثباتی به شکست مطالعات اخیر برای تمایز قائل شدن میان فرضیه های بی اثر و فرضیه های

ماشین نگر،حالت و رفتار محققان اثباتی را در مقابل داده ها و تئوری ها تشریح میکند.شکست مطالعات

اخیر در تمایز قائل شدن میان فرضیات رقابتی منجر به نپذیرفتن فرضیه بازارهای کارا نمی شود.

این به دلیل آزمایش فرضیات بی اثر می باشد که فرضیات مشترک بازارهای کارا و مدل قیمت گذاری

دارایی های سرمایه ای را با هم آزمایش می کند) Z,W 1986:74 (.این شکست ها ممکن است به دلیل

تجربیات غیر توصیفی هریک از فرضیات بازارهای کارا) EMH (،مدل قیمت گذاری دارایی های سرمایه ای

CAPM ،یا معاملات بدون هزینه باشد.به نظر می رسد موفقیت فرضیه بازارهای کارا EMH در زمینه

مالی به علت داشتن تاثیر روی رفتار و وضعیت تشریحی محققان می باشد.باید به این نکته توجه کرد که به

جای ردکردن EMH و CAPM محققان شروع به بالا بردن سطح سوالاتشان درباره اعتبار تشریحی

معاملات بدون هزینه و سرانجام رها کردن فرضیه کردند.این موضوع پیشنهاد می کند که محققان اثباتی نباید

به شواهد تجربی به عنوان حکم نهایی یک تئوری نگاه کنند.هم داده ها و هم تئوری بر روی یکدیگر اثر

گذارند.

قضاوت و ارزیابی نیز در این باره وارد می شود .موفقیت یک تئوری در پیوستگی های منظم امکان دارد به

چشم پوشی محققان از شواهذ مغایر منجر شود.چنین وقایعی در این مورد اتفاق افتاده است.موفقین EMH

و CAPM در زمینه مالی و حسابداری ممکن است نقش قابل ملاحظه ای را در این زمینه بازی کند.- باید به این نکته توجه کرد که کنار گذاری فرضیه معاملات بدون هزینه منجر به این شد که ماوک) 237

1990:236 (به PAT به عنوان یک مورد مشابه مسائل تحقیقاتی لاکاتوس توجه کند صحت این استدلال

،مشکوک است،زیرا کنار گذاری فرضیه معاملات بدون هزینه منجر به یک برنامه تحقیقاتی مجزا براساس

تحقیقات حسابداری مبتنی بر بازار سرمایه گردید.رشته جدید، تحقیق در انتخاب های حسابداری می باشد.این

درست است که کنار گذاری فرضیه معاملات بدون هزینه ،محققان اثباتی را قادر به توضیح انتخاب های

حسابداری می کند،اما دو نوع برنامه تحقیقاتی متفاوتی در این زمینه منتشر شده است.برنامه تحقیقاتی جدید

سوالات مختلفی را عنوان می کند که توضیح موفقیت برنامه های حسابداری مبتنی بر بازار سرمایه را به

حال خود رها میکند. این الگوی توسعه،برای برنامه لاکاتوسینی مناسب نمی باشد،زیرا برطبق این برنامه

،تعدیلات در یک منطقه حفاظتی برای تطبیق وقایع جدید ساخته و آماده می شوند.

)لاکاتوس 1970:133 37 (بعد از این اصلاح ،برنامه تحقیقاتی ادامه می یابد تا محتوای رد نشده نسخه جدید -

تئوری ها را توضیح دهد.انتخاب تئوری :

یک تفاوت مهم که بین تئوری اثباتی حسابداری PAT و نظریه های علمی کوهن 1996 وجود دارد.موضع

( Z,W 1990:140 (این است که هنگامی که یک تئوری جانشین با قدرت توضیحی بالاتر پیدا

میشود،تئوری موجود متروک و از کار افتاده می شود.

که این به رقابت بین تئوری های رقیب که می تواند تصمیم منطقی اتخاذ کند،اشاره می نماید.تئوری با قدرت

توضیحی بالاتر انتخاب شده است.

این نشان می دهد که محققان PAT - دانش انباشته شده در طبیعت را بررسی می کنند.پوپر ) 57

1970:56 (این نظریه را تایید می کند.او معتقد است که مقایسه منطقی بین چارچوب های رقابتی همیشه

امکان پذیر می باشد.

از سوی دیگر ،کوهن ) 1996 103 ( پیشنهاد می کند که الگوی رقیب مقایسه ناپذیر و متناقض -

هستند.بنابراین بحث بروی الگوهای رقیب نمی تواند به تنایی به وسیله استدلال یا آزمایشات معین شود)کوهن- . )1996 :148 150

: سیاست قانع سازی استفاده شده است تا حامیان الگوهای قدیم رابه الگوهای جدید تبدیل کند )کوهن 154

.)1996

یکی از مهمترین خصوصیات نظریات علمی کوهن این است که دانش در طبیعت یک جا جمع نشده است.این

با موضع محققان PAT مقایر می باشد.

مشکل موضع PAT در بالا روی انتخاب تئوری این است که هیچ تئوری با قدرت توصیفی بالاتر به طور

ناگهانی پدیدار نمی شود قدرت توضیحی که PAT در حال حاضر دارا می باشد.

نتیجه 4 دهه تلاش تحقیقاتی است.بنابراین اگر قدرت توضیحی نسبی تئوری های رقابتی )که منجر به یک

داوری وقضاوت در انتخاب تئوری ها می شود.(در مراحل اولیه بکار نرود،در مراحل بعدی بایستی به کار

رود:

بنابراین ، سه سوال روش شناختی مربوطه عبارتند از :

a ( چگونه تصمیم معقولانه ای برای این که آیا شانسی به تئوری جدید داده می شود یا به آن اجازه داده

می شود تا در همان ابتدای راه رد شود و گرفته شود؟

b ( در چه مرحله ای از توسعه تئوری قدرت توضیحی نسبی ایجاد شده یا بکار رود .

c ( چگونه میان دو تئوری هنگامی که تئوری جدید بعضی از جنبه های تئوری قدیم قابل توضیح می دهد

و بعضی از پدیده های جدید به وسیله تئوری های قدیمی قابل توضیح نمی باشند،انتخاب کنیم؟

دو دیاگرام در شکل 1 این سه موقعیت را نشان می دهند.بی تردید این نمودار ،این مسلئه را بیان می دارد که

تصمیمات منطقی که در موقعیت A گرفته می شود آسانتر از موقعیت B می باشد.

موقعیت B می تواند با کمک یک تئوری قانونی و تئوری سهامداران تشریح شود.این تئوری ها استفاده شده- : اند تا توضیحات اجتماعی و افشاهای محیطی توسط یک شرکت را انجام دهند.)دی گان 275 304

2007 (.فرضیه هزینه سیاسی می تواند برای توضیحات اجتماعی و افشاهای محیطی استفاده شود.برای مثال

،استفاده از چارچوب تئوری نمایندگی ،نس و میزرا 1991 یک ارزیابی اثباتی را بین افشاهای محیطی در

گزارشات سالیانه شرکتهای بزرگ UK )کانادایی( و صنایع رونق پیدا کردند.

بنابراین تئوری قانونی و تئوری سهامداران ممکن است به عنوان تئوری های رقیب PAT بررسی شوند.با

این حال هیچ تئوری ،به طور کامل پدیده های توضیح داده شده توسط تئوری دیگر را توضیح نمی دهند.به

علاوه همانگونه که دی گان 2007 گفت:تئوری ها در اصل برمبنای فرضیات مختلف هستند. بنابراین قدرت

نسبی توضیح نمی تواند برای انتخاب بین این تئوری ها در این مرحله بکار رود.

+ نوشته شده در  سه شنبه دوم اسفند 1390ساعت 13:37  توسط محمد |